MİLLİ QURTULUŞ GÜNÜ: AZƏRBAYCAN DÖVLƏTÇİLİYİNİN XİLASINDAN İNKIŞAFA APARAN YOL
Azərbaycan xalqının çoxəsrlik dövlətçilik tarixində mühüm əhəmiyyət kəsb edən hadisələrdən biri də 15 İyun – Milli Qurtuluş Günüdür. Bu tarix müstəqil Azərbaycan dövlətinin qorunub saxlanılması, siyasi sabitliyin təmin edilməsi və ölkənin gələcək inkişaf strategiyasının müəyyənləşdirilməsi baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Milli Qurtuluş Günü təkcə tarixi hadisə deyil, həm də Azərbaycan xalqının dövlətçilik iradəsinin, milli həmrəyliyinin və müstəqilliyə sədaqətinin təcəssümüdür.
Müstəqilliyin ilk illərində Azərbaycanın vəziyyəti:1991-ci ildə Azərbaycan Respublikasının dövlət müstəqilliyini bərpa etməsi xalqımızın əsrlər boyu arzuladığı mühüm tarixi hadisə idi. Lakin müstəqilliyin ilk illərində ölkə ciddi siyasi, iqtisadi və hərbi problemlərlə üzləşmişdi. Ermənistanın Azərbaycana qarşı hərbi təcavüzü nəticəsində torpaqlarımızın bir hissəsi işğal edilmiş, ölkədə siyasi hakimiyyət uğrunda mübarizə dərinləşmiş, iqtisadi böhran hökm sürmüşdü.
Dövlət idarəçiliyində təcrübəsizlik, hakimiyyət böhranı və daxili qarşıdurmalar Azərbaycanı vətəndaş müharibəsi təhlükəsi ilə üz-üzə qoymuşdu. 1993-cü ilin iyun hadisələri isə vəziyyəti daha da gərginləşdirmiş, ölkənin müstəqilliyinin itirilməsi təhlükəsini yaratmışdı.
Heydər Əliyevin hakimiyyətə qayıdışı. Belə mürəkkəb və taleyüklü bir dövrdə xalqın təkidli tələbi ilə görkəmli dövlət xadimi Heydər Əliyev Bakıya dəvət olundu. O, əvvəlcə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisinin sədri kimi qazandığı siyasi nüfuz və idarəçilik təcrübəsi ilə ölkənin xilasına ümid yaratdı.
1993-cü il iyunun 15-də Heydər Əliyev Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin sədri seçildi. Bu hadisə Azərbaycan tarixində dönüş nöqtəsinə çevrildi. Məhz həmin gündən etibarən ölkədə sabitliyin bərpası, dövlət quruculuğu prosesinin gücləndirilməsi və milli maraqlara əsaslanan siyasətin həyata keçirilməsi istiqamətində mühüm addımlar atıldı.
Milli Qurtuluşun tarixi əhəmiyyəti. 15 İyun hadisələri Azərbaycanın dövlətçilik tarixində yeni mərhələnin başlanğıcı oldu. Heydər Əliyevin rəhbərliyi altında ölkədə siyasi sabitlik təmin edildi, qanunsuz silahlı dəstələrin fəaliyyəti dayandırıldı, dövlət idarəçiliyi sistemi yenidən quruldu.
Milli Qurtuluşun nəticəsində Azərbaycanda vətəndaş qarşıdurmasının qarşısı alındı; dövlət müstəqilliyi qorunub saxlanıldı; ictimai-siyasi sabitlik təmin edildi; iqtisadi islahatların həyata keçirilməsi üçün şərait yaradıldı; Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzu yüksəldi; Milli dövlətçilik ideologiyası möhkəmləndirildi.
Bu tədbirlər ölkənin gələcək inkişafının əsasını təşkil etdi və Azərbaycanı regionun aparıcı dövlətlərindən birinə çevirdi.
Qurtuluşdan inkişafa gedən yol. Milli Qurtuluşdan sonra Azərbaycanda genişmiqyaslı islahatlar həyata keçirildi. 1994-cü ildə imzalanmış “Əsrin müqaviləsi” ölkənin iqtisadi inkişafında mühüm rol oynadı. Xarici investisiyaların cəlb olunması, neft strategiyasının uğurla həyata keçirilməsi və bazar iqtisadiyyatına keçid Azərbaycanın sosial-iqtisadi inkişafına təkan verdi.
1995-ci ildə ilk milli Konstitusiyanın qəbul edilməsi hüquqi dövlət quruculuğunun əsasını qoydu. Sonrakı illərdə demokratik institutların formalaşdırılması, beynəlxalq əlaqələrin genişləndirilməsi və ordu quruculuğunun gücləndirilməsi istiqamətində mühüm nailiyyətlər əldə edildi.
Milli Qurtuluş Gününün müasir dövrdə əhəmiyyəti. Milli Qurtuluş Günü Azərbaycan xalqının birlik və həmrəylik rəmzi kimi qeyd olunur. Qurtuluş ideyaları müasir Azərbaycanın inkişaf strategiyasında da öz əksini tapır. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən siyasət nəticəsində ölkəmiz öz suverenliyini daha da möhkəmləndirmiş, ərazi bütövlüyünü təmin etmiş və regionun güclü dövlətinə çevrilmişdir.
Milli Qurtuluş Günü gənc nəslin vətənpərvərlik ruhunda tərbiyə olunmasında, dövlətçilik ənənələrinin təbliğində və milli-mənəvi dəyərlərin qorunmasında mühüm rol oynayır.
15 İyun – Milli Qurtuluş Günü Azərbaycan xalqının taleyində mühüm dönüş nöqtəsi olmuşdur. Bu gün dövlət müstəqilliyinin qorunmasının, siyasi sabitliyin bərpasının və ölkənin inkişaf yoluna çıxmasının simvoludur. Milli Qurtuluş Azərbaycan dövlətçiliyinin möhkəmlənməsinə, xalqın rifahının yüksəlməsinə və müasir Azərbaycanın formalaşmasına zəmin yaratmışdır. Buna görə də 15 İyun Azərbaycan tarixinin ən əlamətdar və qürurverici günlərindən biri kimi daim yad edilir.
Həcər Emin qızı Hüseynova
Filologiya elmləri doktoru, professor
ADPU, filologiya fakültəsi, Azərbaycan dilçiliyi kafedrası
