27 Sentyabr Azərbaycan xalqının yaddaşında dərin iz buraxmış tarixlərdən biridir.

Sahib Süleymanov

“Best Energy Group” MMC-nin təsisçisi və direktoru

Anım Günü kimi qeyd olunan bu tarix Vətən uğrunda həyatını itirən şəhidlərin xatirəsinə ehtiramın, onların ailələrinə mənəvi bağlılığın və xalqımızın keçdiyi mürəkkəb tarixi yolun dərk edilməsinin ifadəsidir. Bu günün mahiyyətində həm kədər, həm qürur, həm də gələcək qarşısında məsuliyyət dayanır.

Tarixdə elə günlər var ki, onların mənası yalnız həmin günün hadisələri ilə məhdudlaşmır. 27 Sentyabr da belə tarixlərdəndir. Bu gün Azərbaycan cəmiyyətinə Vətənin müdafiəsinin, dövlət müstəqilliyinin və milli həmrəyliyin nə qədər böyük dəyər olduğunu bir daha xatırladır. Anım Günü hər bir insanı öz tarixini düşünməyə, şəhidlərin həyat yoluna ehtiramla yanaşmağa və gələcək nəsillərə hansı mirası ötürəcəyini dərk etməyə çağırır.

2020-ci il sentyabrın 27-də başlayan Vətən müharibəsi Azərbaycan tarixində mühüm mərhələ oldu. 44 gün davam edən hərbi əməliyyatlar nəticəsində Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində tarixi nəticələr əldə edildi. Bu prosesin arxasında isə böyük insan fədakarlığı dayanırdı. Azərbaycan hərbçiləri döyüş meydanında ağır sınaqlardan keçdilər, şəhidlər verdik, qazilərimiz yaralandı. Bu itkilərin hər biri bir ailənin həyatında əvəzolunmaz boşluq yaratdı.

Şəhidlər haqqında danışarkən onların yalnız döyüş meydanındakı qəhrəmanlığını deyil, insan kimi yaşadıqları ömrü də xatırlamaq vacibdir. Onlar ailə başçısı, övlad, ata, qardaş, həyat yoldaşı, dost və həmkar idilər. Onların hər birinin gələcəklə bağlı arzuları vardı. Lakin Vətənin müdafiəsi qarşısında həyatlarını ortaya qoydular. Bu səbəbdən şəhidlərin xatirəsi yalnız bir günün deyil, bütün cəmiyyətin mənəvi yaddaşının ayrılmaz hissəsidir.

Anım Günündə şəhid məzarlarının ziyarət olunması, onların adlarının ehtiramla çəkilməsi, ailələrinin yad edilməsi xalqın öz qəhrəman övladlarına münasibətinin göstəricisidir. Şəhid ailələrinin yaşadığı ağrı isə illərin keçməsi ilə tamamilə yox olmur. Ana üçün övlad itkisi, övlad üçün ata itkisi, həyat yoldaşı üçün ömür-gün yoldaşının yoxluğu zamanın ölçə bilmədiyi bir həsrətdir.

Bu səbəbdən şəhid ailələrinə diqqət və qayğı Anım Gününün əsas mənəvi istiqamətlərindən biri kimi qəbul edilir. Onların problemlərinə həssas münasibət göstərmək, övladlarının təhsil və gələcəyi ilə maraqlanmaq, ailələrə mənəvi dayaq olmaq şəhidlərin xatirəsinə ehtiramın real ifadələrindəndir.

Qazilərimizin keçdiyi yol da xalqımızın yaddaşında xüsusi yer tutur. Onlar müharibənin ağırlığını öz həyatlarında yaşamış insanlardır. Bəziləri sağlamlığını itirib, bəziləri həyatının sonrakı mərhələsini yeni şəraitə uyğun qurmalı olub. Onların cəmiyyətə inteqrasiyası, sosial təminatı və layiqli həyat şəraitinin qorunması dövlət və cəmiyyət üçün mühüm məsələdir.

Azərbaycanın bu tarixi mərhələyə gəlməsində dövlətçilik ənənələrinin xüsusi rolu olub. Ulu Öndər Heydər Əliyevin müstəqil dövlət quruculuğu sahəsində fəaliyyəti, dövlət institutlarının möhkəmləndirilməsi və milli ordunun formalaşdırılması istiqamətində görülən işlər Azərbaycanın sonrakı inkişaf prosesləri üçün mühüm əsaslar yaratdı.

Sonrakı illərdə ordu quruculuğu və müdafiə imkanlarının artırılması dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri olaraq davam etdirildi. Prezident, Müzəffər Ali Baş Komandan cənab İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan Ordusunun hərbi potensialının gücləndirilməsi, müasir silah və texnologiyalarla təmin olunması, hərbi qulluqçuların peşəkarlığının artırılması istiqamətində tədbirlər həyata keçirildi. 2020-ci ildə baş verən Vətən müharibəsi həmin uzunmüddətli prosesin mühüm tarixi mərhələlərindən biri oldu.

27 Sentyabrın mahiyyətini yalnız keçmişdə axtarmaq da düzgün olmaz. Bu gün həm də Azərbaycanın gələcəyi haqqında düşünmək üçün bir fürsətdir. Şəhidlərin uğrunda həyatlarını fəda etdikləri Vətən anlayışının gələcək nəsillərə necə çatdırılması mühüm məsələdir. Gənclər öz tarixlərini bilməli, şəhidlərin həyat yollarını öyrənməli, müharibənin ağır nəticələrini dərk etməli və sülhün dəyərini anlamalıdırlar.

Çünki sülh tarixə laqeyd qalmaq demək deyil. Əksinə, müharibənin ağrısını yaşamış cəmiyyət üçün sülhün qorunması daha böyük məsuliyyət daşıyır. Şəhidlərin xatirəsini yaşatmaq həm də elə bir gələcək qurmaqdır ki, yeni nəsillər müharibənin dəhşətlərini yalnız tarix kitablarından öyrənsinlər.

Bu gün Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda aparılan bərpa və quruculuq işləri də Azərbaycanın müharibədən sonrakı həyatında yeni mərhələ yaradıb. Dağıdılmış yaşayış məntəqələrinin yenidən qurulması, yolların və infrastrukturun yaradılması, insanların öz doğma yurdlarına qayıtması həmin ərazilərdə həyatın bərpasına xidmət edir. Bu proses tarixdən gələcəyə doğru atılan addımların bir hissəsidir.

Anım Gününün digər mühüm tərəfi milli yaddaşın qorunmasıdır. Zaman keçdikcə 2020-ci il hadisələrini şəxsən yaşamayan yeni nəsillər yetişəcək. Onlar həmin dövr haqqında valideynlərindən, müəllimlərindən, kitablardan, sənədlərdən və müxtəlif informasiya mənbələrindən məlumat alacaqlar. Buna görə tarixi hadisələrin düzgün, məsuliyyətli və obyektiv şəkildə gələcək nəsillərə çatdırılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Şəhidlərin adlarının yaşadılması da bu yaddaşın mühüm hissəsidir. Onların adına məktəblərin, küçələrin, parkların salınması, xatirə lövhələrinin yaradılması, həyat yollarının araşdırılması və sənədləşdirilməsi xalqın öz tarixini qorumasına xidmət edir. Hər bir şəhidin adı gələcək nəsillər üçün bir həyat hekayəsi, bir tarixi yaddaş ünvanıdır.

27 Sentyabr bizə həm də bir həqiqəti xatırladır: dövlətlərin tarixində böyük hadisələri insanlar yaradır. Tarixi yalnız siyasi qərarlar və hərbi əməliyyatlar deyil, həmin hadisələrin içində yaşayan insanların taleləri də formalaşdırır. Azərbaycan xalqının 2020-ci ildə yaşadığı hadisələrin ən ağır səhifələrində şəhidlərimizin adı dayanır.

Bu gün onların xatirəsi qarşısında baş əyərkən əsas məqsəd yalnız keçmişi yad etmək deyil. Əsas məqsəd həmin yaddaşı gələcəyə daşımaq, şəhid ailələrinə ehtiramı davam etdirmək, qazilərimizi unutmamaq, dövlətçilik və vətəndaşlıq məsuliyyətini qorumaqdır.

27 Sentyabr Azərbaycan xalqının yaddaşında daim xüsusi yer tutacaq. Bu tarix şəhidlərimizin əziz xatirəsini yaşadan, onların ailələrinin ağrısını cəmiyyətə xatırladan və gələcək nəsilləri tariximizə hörmətlə yanaşmağa səsləyən mənəvi bir gündür. Şəhidlərin adı yaşadıqca onların həyat yolu da yaşayacaq, onların Vətənə bağlılığı isə yeni nəsillər üçün yaddaş və məsuliyyət nümunəsi olaraq qalacaq.

Allah şəhidlərimizə rəhmət eləsin.