Fərid Ərşadlı – Sumqayıtın müasir şəhərsalma simasına yeni nəfəs gətirən baş memar

Azərbaycanın sürətlə inkişaf edən şəhərlərindən biri olan Sumqayıt bu gün sənaye potensialı, müasir infrastrukturu, abadlıq və quruculuq layihələri, eləcə də yenilənən şəhər görünüşü ilə diqqət çəkir. Belə bir şəhərin memarlıq və şəhərsalma istiqamətinə rəhbərlik etmək böyük məsuliyyət tələb edir. Bu baxımdan Sumqayıt Şəhər İcra Hakimiyyətinin baş memarı Fərid Məzahir oğlu Ərşadlının bu vəzifəyə təyinatı şəhərin şəhərsalma həyatında yeni mərhələnin başlanğıcı kimi qiymətləndirilə bilər.

Fərid Ərşadlı 20 aprel 2026-cı ildə Sumqayıt şəhərinin baş memarı vəzifəsinə təyin olunub. Bu barədə məlumat Sumqayıt Şəhər İcra Hakimiyyəti tərəfindən təsdiqlənib. O, bu vəzifədə Rəşad Əhmədəliyevi əvəz edib.

Baş memar vəzifəsi sadəcə tikinti layihələrinin hazırlanması ilə məhdudlaşan bir fəaliyyət sahəsi deyil. Bu vəzifə şəhərin gələcək inkişaf perspektivlərinin müəyyənləşdirilməsi, memarlıq həllərinin şəhərin ümumi görünüşünə uyğunlaşdırılması, şəhərsalma prinsiplərinin qorunması və insanların rahat yaşayış mühitinin formalaşdırılması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Buna görə də Fərid Ərşadlının qarşısında duran əsas vəzifələrdən biri Sumqayıtın dinamik inkişafı ilə onun memarlıq simasının və şəhərsalma harmoniyasının uzlaşdırılmasıdır.

Sumqayıt Azərbaycanın sənaye şəhəri kimi formalaşmış mühüm yaşayış məntəqələrindən biridir. Son illərdə şəhərdə aparılan abadlıq və quruculuq işləri onun əvvəlki görünüşünün əhəmiyyətli dərəcədə dəyişməsinə səbəb olub. Yeni parklar, ictimai məkanlar, yollar, yaşayış kompleksləri, sosial obyektlər və digər infrastruktur layihələri şəhərin müasir simasının formalaşmasına xidmət edir. Belə bir prosesdə baş memarın üzərinə düşən məsuliyyət olduqca böyükdür.

Müasir şəhərsalmanın əsas məqsədi yalnız yeni binalar tikmək deyil. Əsas məqsəd insanların rahat, təhlükəsiz və sağlam mühitdə yaşamasını təmin edən şəhər məkanları yaratmaqdır. Burada yaşıllıq sahələri, piyada zonaları, avtomobil yolları, ictimai məkanlar, sosial obyektlər və yaşayış əraziləri vahid şəhərsalma konsepsiyası daxilində nəzərdən keçirilməlidir. Fərid Ərşadlının rəhbərlik etdiyi istiqamətdə də bu prinsiplərin nəzərə alınması Sumqayıtın gələcək inkişafı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Şəhərin baş memarı həmçinin yeni layihələrin mövcud şəhər mühitinə uyğunluğunun təmin edilməsində mühüm rol oynayır. Hər bir yeni tikili yalnız özünün xarici görünüşü ilə deyil, yerləşdiyi ərazinin ümumi memarlıq kompozisiyası ilə də qiymətləndirilməlidir. Bu baxımdan şəhərsalma qərarlarında estetik görünüş, funksionallıq, təhlükəsizlik və uzunmüddətli perspektiv kimi amillərin nəzərə alınması vacibdir.

Fərid Ərşadlının peşəkar fəaliyyətinin Sumqayıtın gələcək şəhərsalma inkişafında mühüm istiqamətlərdən birinə çevrilməsi gözlənilir. Onun əsas fəaliyyət sahələrindən biri şəhərin memarlıq simasının qorunması və müasir tələblərə uyğun şəkildə inkişaf etdirilməsidir. Şəhərin sürətli böyüməsi yeni yaşayış və sosial obyektlərə ehtiyacı artırdıqca, həmin layihələrin vahid konsepsiya əsasında həyata keçirilməsi daha da vacib olur.

Sumqayıtın gələcək inkişafında yaşıllıq və ictimai məkanların xüsusi əhəmiyyəti vardır. Müasir şəhər yalnız beton və çoxmərtəbəli binalardan ibarət olmamalıdır. İnsanların istirahət edə biləcəyi parklar, ağaclı küçələr, piyada üçün əlverişli ərazilər, uşaq və idman meydançaları şəhərin həyat keyfiyyətini müəyyən edən əsas amillərdəndir. Bu baxımdan şəhərsalma siyasətində ekoloji yanaşmanın gücləndirilməsi Sumqayıt üçün xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.

Memarlıq həm də şəhərin tarixini və yaddaşını yaşadan mühüm sahədir. Sumqayıtın sənaye şəhəri kimi formalaşması onun özünəməxsus memarlıq və şəhərsalma xüsusiyyətlərini yaradıb. Müasir layihələr həyata keçirilərkən şəhərin keçmişi ilə gələcəyi arasında əlaqənin qorunması vacibdir. Yeni memarlıq nümunələri şəhərin mövcud simasını tamamilə dəyişmək əvəzinə, onun inkişaf edən obrazını tamamlamalıdır.

Bu mənada baş memarın fəaliyyətində peşəkarlıqla yanaşı, strateji düşüncə də mühüm rol oynayır. Şəhərsalma qərarlarının nəticələri yalnız bu gün deyil, gələcək onilliklər ərzində də şəhər sakinlərinin həyatına təsir göstərə bilər. Ona görə də hər bir layihəyə uzunmüddətli perspektivdən yanaşılması mühüm şərtdir.

Fərid Ərşadlının Sumqayıtın baş memarı vəzifəsinə təyin olunması barədə məlumatın yayılması media tərəfindən də diqqətlə qarşılanıb. Bir sıra informasiya vasitələri bu təyinatı şəhərdə həyata keçirilən kadr dəyişikliklərindən biri kimi təqdim edib.

Baş memarın fəaliyyətində vətəndaş amili də xüsusi yer tutmalıdır. Çünki şəhərin əsas dəyəri onun binaları deyil, burada yaşayan insanlardır. Şəhərsalma layihələrinin hazırlanması zamanı insanların rahatlığı, təhlükəsizliyi, nəqliyyat əlçatanlığı, sosial obyektlərə çıxışı və istirahət imkanları nəzərə alınmalıdır. Müasir şəhərsalma məhz insan mərkəzli yanaşmanı əsas götürür.

Azərbaycanın regionlarının və şəhərlərinin inkişafı dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biridir. Ölkədə həyata keçirilən genişmiqyaslı quruculuq və infrastruktur layihələri şəhərlərin müasir standartlara uyğunlaşdırılmasına xidmət edir. Sumqayıt da bu inkişaf prosesinin mühüm mərkəzlərindən biridir. Şəhərin sənaye potensialının artması ilə paralel olaraq yaşayış və sosial infrastrukturun inkişaf etdirilməsi də mühüm məsələ olaraq qalır.

Bu prosesdə memarlıq və şəhərsalma sahəsində çalışan mütəxəssislərin üzərinə böyük məsuliyyət düşür. Baş memar şəhərin inkişafının müxtəlif istiqamətləri arasında balans yaratmalı, yeni layihələrin şəhərin ümumi inkişaf strategiyasına uyğunluğunu təmin etməlidir.

Fərid Ərşadlının qarşısında duran əsas məsələlərdən biri də məhz bu balansın qorunmasıdır: müasirliklə şəhərin mövcud simasının, yeni tikililərlə yaşıllıq ərazilərinin, iqtisadi inkişafla insanların rahatlığının, tikinti prosesləri ilə şəhər estetikası və təhlükəsizliyinin uzlaşdırılması.

Sumqayıtın gələcəyi baxımından şəhərsalma sahəsində düzgün və düşünülmüş qərarların qəbul edilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Şəhərin artan əhalisi, inkişaf edən sənaye və xidmət sektoru, yeni yaşayış məhəllələrinin formalaşması memarlıq və planlaşdırma işlərinə yeni tələblər yaradır. Bu tələblərə cavab vermək üçün peşəkar yanaşma, müasir şəhərsalma təcrübəsinin tətbiqi və uzunmüddətli inkişaf strategiyasının formalaşdırılması vacibdir.

Fərid Ərşadlının yeni vəzifəsində fəaliyyətinin əsas qiymətləndirmə meyarı da məhz şəhərin gələcək inkişafına verilən töhfə olacaq. Qarşıdakı dövrdə həyata keçiriləcək layihələr, memarlıq həlləri, şəhər mühitinin yenilənməsi və ictimai məkanların inkişafı onun fəaliyyətinin mühüm göstəricilərinə çevrilə bilər.

Sumqayıtın baş memarı vəzifəsi böyük peşəkarlıq və məsuliyyət tələb edən mühüm dövlət vəzifəsidir. Fərid Ərşadlının bu vəzifəyə gətirilməsi şəhərin memarlıq və şəhərsalma istiqamətində qarşıya qoyulan yeni hədəflərin həyata keçirilməsi baxımından diqqət çəkən təyinatdır. Onun fəaliyyətinin şəhərin müasir memarlıq simasının daha da zənginləşməsinə, şəhərsalma mədəniyyətinin yüksəldilməsinə və insanların daha rahat yaşayış mühitinin formalaşdırılmasına xidmət etməsi gözlənilir.

Sumqayıtın sabahkı siması bu gün qəbul edilən şəhərsalma qərarlarından asılıdır. Bu baxımdan Fərid Ərşadlının baş memar kimi fəaliyyəti yalnız ayrı-ayrı tikinti layihələrinin deyil, bütövlükdə şəhərin gələcək memarlıq obrazının formalaşması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Qarşıdakı illərdə əsas məqsəd Sumqayıtı daha müasir, rahat, estetik və insan yönümlü şəhər kimi inkişaf etdirmək olmalıdır. Bu məqsədə gedən yolda peşəkar memarlıq yanaşması və düşünülmüş şəhərsalma siyasəti əsas amillərdən biri olaraq qalacaq.

Hacı Pərviz Həsənli