BİZİM NATALYA – XƏZƏRİN MAVİLİYİNDƏN ELMİN ZİRVƏLƏRİNƏ GEDƏN YOL

Bakı ilə Xəzərin qoynunda formalaşan bir ömür, ailə ənənəsindən doğan peşə sevgisi və elmi uğurlarla zəngin həyat yolu

Texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru Natalya Fatyanovanın həyat yolu zəhmət, məqsədyönlülük, elmə bağlılıq, peşə sevgisi və Vətənə sədaqətin nümunəsidir.

Bəzən insanın taleyini bir şəhər, bir dəniz və bir ailə ənənəsi müəyyənləşdirir. Bəzən isə uşaqlıq illərində qəlbdə yaranan kiçik bir arzu illər keçdikcə böyük məqsədə, sonra isə real uğura çevrilir.

Natalya Fatyanovanın həyat yolu məhz belə bir talenin nümunəsidir.

O, 1992-ci il fevralın 21-də Bakı şəhərində dünyaya göz açıb. Uşaqlıqdan Xəzərin sahilində böyüyüb, onun gah sakit, gah da coşqun dalğalarını seyr edib. Xəzər onun üçün yalnız dəniz olmayıb. O, zaman keçdikcə Natalyanın arzularının, peşə seçiminin, elmi axtarışlarının və gələcək planlarının ayrılmaz hissəsinə çevrilib.

“Bu qədim və gözəl şəhərdə dünyaya göz açıb, onun mavigözlü, şıltaq Xəzərini sevməmək, ona vurulmamaq olarmı?”

Natalyanın bu fikri onun həyat fəlsəfəsini də ifadə edir. Bakı onun doğma yurdu, Xəzər isə uşaqlıq arzularının və peşəkar yolunun ilham mənbəyidir.

DƏNİZÇİLİK ƏNƏNƏSİ İLƏ BÖYÜYƏN QIZ

Natalya dənizə təsadüfən bağlanmayıb. O, dənizçilik ənənələrinin yaşadığı bir ailədə böyüyüb.

Anası Svetlana Aleksandrovna Fatyanova uzun illər “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” QSC-nin “ASCO Mühəndislik” MMC-də aparıcı mühəndis kimi çalışıb. Atası Vladimir Anatolyeviç Fatyanov isə Paris Kommunası adına gəmi təmiri zavodunda işləyib.

Təəssüf ki, Natalya hələ altı yaşında ikən atasını itirib. 1998-ci ildə baş vermiş faciə nəticəsində atası və babası dünyasını dəyişib. Bu ağır itki uşaqlıq yaddaşında dərin iz buraxsa da, ailənin dənizçilik ənənəsi Natalyanın həyatında davam edib.

Atasının xatirəsi onun üçün hər zaman əziz olub. Anası isə ailə qurmayaraq bütün həyatını yeganə övladının böyüməsinə və tərbiyəsinə həsr edib.

Belə bir ailə mühitində böyüyən Natalya uşaqlıqdan gəmiçiliklə bağlı söhbətləri, texniki məsələləri və dənizçilərin həyatını böyük maraqla dinləyib.

Beləcə, uşaqlıq marağı zamanla böyük bir arzunun başlanğıcına çevrilib.

“MƏN DƏNİZÇİ OLACAĞAM!”

Natalya məktəb illərində də fəallığı və yüksək göstəriciləri ilə seçilib. Bakı şəhəri 20 saylı tam orta məktəbdə əla qiymətlərlə təhsil alıb.

2009-cu ildə orta məktəbi əla qiymətlərlə başa vuran Natalya Azərbaycan Dövlət Dəniz Akademiyasına qəbul olunub. “Dəniz texnikası və texnologiyaları mühəndisliyi” ixtisasını seçərək öz həyat yolunun əsas istiqamətini müəyyənləşdirib.

Bu seçim həm ailə ənənəsinin davamı, həm də onun şəxsi arzusunun gerçəkləşməsi idi.

AZƏRBAYCAN DÖVLƏT DƏNİZ AKADEMİYASINDA İLK ADDIMLAR

Natalyanın tələbəlik illəri yalnız təhsillə məhdudlaşmayıb. O, akademik biliklərlə yanaşı, elmi araşdırmalara da böyük maraq göstərib.

O, Heydər Əliyevə həsr olunmuş elmi konfranslarda iştirak edib və həmin konfransların nəticələrinə görə müxtəlif mükafatlara layiq görülüb.

2014-cü ildə bakalavr təhsilini başa vuran Natalya eyni ixtisas üzrə magistraturada təhsilini davam etdirib. Paralel olaraq akademiyanın “Gəmi energetik qurğuları və gəmiqayırma” kafedrasında tədris ustası kimi əmək fəaliyyətinə başlayıb.

2016-cı ildə magistraturanı fərqlənmə diplomu ilə bitirib və “Gəmi energetik qurğuları” kafedrasında assistent vəzifəsinə təyin olunub.

Beləliklə, tələbəlikdən müəllimliyə, müəllimlikdən isə elmi fəaliyyətə uzanan ardıcıl və məqsədyönlü yol başlayıb.

ELMİ AXTARIŞLARDAN TEXNİKA ELMLƏRİ ÜZRƏ FƏLSƏFƏ DOKTORU EL Mİ DƏRƏCƏSİNƏ

Natalya Fatyanovanın peşəkar fəaliyyətinin ən mühüm mərhələlərindən biri elmi tədqiqatlarıdır.

Texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru Natalya Fatyanova “Gəmiqayırma və gəmi təmiri texnologiyası” ixtisası üzrə doktorantura təhsili alıb.

Uzunmüddətli və məqsədyönlü elmi araşdırmalarının nəticəsi olaraq 2025-ci ildə “Lak-boya örtüklərində nanodoldurucuların istifadəsi ilə gəmi gövdəsinin korroziya dözümlüyünün yüksəldilməsi” mövzusunda dissertasiyasını uğurla müdafiə edərək texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi alıb.

Bu elmi istiqamət təsadüfi seçilməyib.

Dəniz mühitində gəmilərin uzunmüddətli və təhlükəsiz istismarı üçün korroziyaya qarşı davamlılığın artırılması mühüm məsələlərdən biridir. Natalyanın tədqiqatları da məhz bu problemin elmi və praktiki həllinə yönəlib.

Onun araşdırmaları nəticəsində nanodoldurucularla təkmilləşdirilmiş lak-boya kompozisiyası üzrə ixtira əldə edilib. Bu nəticə onun elmi fəaliyyətinin yalnız nəzəri deyil, həm də praktiki istiqamət daşıdığını göstərir.

Beləliklə, uşaqlıqda Xəzər sahilində dalğaları seyr edən bir qızın arzusu illər sonra elmi tədqiqatlara, mühəndis fəaliyyətinə və elmi dərəcəyə çevrilib.

MÜƏLLİM, MÜHƏNDİS, TƏDQİQATÇI VƏ GƏNC ALİM

Texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru Natalya Fatyanova yalnız elmi araşdırmalar aparan alim deyil, həm də öz biliklərini gənc nəslə ötürən müəllimdir.

Azərbaycan Dövlət Dəniz Akademiyasında Azərbaycan dilində dərs deməsi onun ana dilinə və milli dəyərlərə bağlılığının göstəricilərindən biridir.

Orta məktəbdə rus bölməsində təhsil almasına baxmayaraq, Azərbaycan dilini yüksək səviyyədə mənimsəyib və bu gün həmin dildə tələbələrə dərs deyir.

Onun üçün Azərbaycan dili doğma dil, Azərbaycan isə doğma Vətəndir.

Bu yanaşma Natalyanın həyat yolunun mühüm xüsusiyyətlərindən birini – Vətənə bağlılığı və milli mənsubiyyət hissini aydın şəkildə göstərir.

İCTİMAİ FƏALLIQ VƏ VƏTƏNPƏRVƏRLİK

Natalya Fatyanova elmi-pedaqoji fəaliyyətlə yanaşı, ictimai həyatda da fəallıq göstərir.

O, Yeni Azərbaycan Partiyasının Səbail rayon təşkilatının üzvüdür və ictimai-siyasi tədbirlərdə fəal iştirak edir. Eyni zamanda “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” QSC-də Yeni Azərbaycan Partiyasının Ərazi Partiya Təşkilatının sədr müavini vəzifəsini icra edir.

Fəal ictimai mövqeyi və ardıcıl fəaliyyəti müxtəlif fəxri fərman və təşəkkürnamələrlə qiymətləndirilib.

YAP-ın 30 illiyi münasibətilə Səbail rayon təşkilatı tərəfindən fəxri fərmanla təltif olunması, 2022-ci ildə Ümummilli Lider Heydər Əliyevin elmi-siyasi irsinə həsr olunmuş siyasi kursu fərqlənmə ilə başa vurması onun ictimai fəaliyyətinin diqqət çəkən məqamlarındandır.

Gənclərin vətənpərvərlik ruhunda tərbiyəsində xidmətlərinə görə Azərbaycan Respublikasının Milli Qəhrəmanlarını Tanıtma İctimai Birliyi tərəfindən fəxri diplomla təltif olunması da onun ictimai fəaliyyətinə verilən qiymətlər sırasındadır.

XƏZƏRİN QIZI VƏ AZƏRBAYCANIN VƏTƏNDAŞI

Natalyanın həyat hekayəsində xüsusi diqqət çəkən məqamlardan biri də onun Azərbaycan sevgisidir.

O, müxtəlif ölkələrdə olub, dünyanın müxtəlif yerlərini görüb. Lakin bütün bunlar ona bir həqiqəti daha aydın göstərib: onun üçün Azərbaycan qədər doğma yer yoxdur.

Natalya üçün Bakı uşaqlıq xatirələridir.

Xəzər onun arzularıdır.

Azərbaycan dili onun doğma dilidir.

Dənizçilik onun peşə və həyat yoludur.

Elm isə illərlə çəkdiyi zəhmətin və məqsədyönlü fəaliyyətinin nəticəsidir.

ELMİ DÜŞÜNCƏDƏN SƏNƏTƏ

Natalya Fatyanovanın maraq dairəsi yalnız elm və təhsillə məhdudlaşmır.

Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyinin təşəbbüsü ilə İkinci Dünya müharibəsi illərində ən gənc gəmi kapitanı olmuş Şövkət Səlimovaya həsr olunan filmdə kiçik rol alması onun üçün yeni və maraqlı təcrübə olub.

Bu hadisə göstərir ki, elm adamının dünyası yalnız laboratoriya, auditoriya və kitablarla məhdudlaşmır. Yaradıcılıq, tarix, mədəniyyət və milli yaddaş da onun dünyagörüşünün ayrılmaz hissəsidir.

GƏLƏCƏYƏ DOĞRU İNAMLA

Texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru Natalya Fatyanovanın qarşısında hələ çox böyük məqsədlər dayanır.

O, pedaqoji fəaliyyətini davam etdirmək, yeni elmi məqalələr hazırlamaq, araşdırmalar aparmaq və gəmiqayırma-gəmi təmiri sahəsində yeni elmi nəticələr əldə etmək niyyətindədir.

Onun həyat yolu bir daha göstərir ki, uğur təsadüfən yaranmır.

Uğurun arxasında illərlə davam edən zəhmət, məqsədyönlülük, intizam, təhsil, ailədən gələn dəyərlər və Vətənə bağlılıq dayanır.

Natalya Fatyanovanın timsalında biz müasir Azərbaycan qadınının, gənc alimin və mühəndisin obrazını görürük. O, ənənəyə hörmət edir, lakin yenilik axtarışından geri qalmır. Keçmişin təcrübəsini gələcəyin texnologiyaları ilə birləşdirməyə çalışır.

Bir vaxtlar Bakı sahilində dayanaraq Xəzərin dalğalarına baxan balaca qız gələcəkdə dənizlə bağlı elmi araşdırmalar aparacağını, mühəndis kimi çalışacağını, tələbələrə dərs deyəcəyini və texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi qazanacağını bəlkə də təsəvvür etmirdi.

Amma arzuların gücü də elə bundadır.

İnsan ürəyində yaşatdığı məqsədə inanır, onun üçün çalışır və heç vaxt yolundan dönmürsə, uşaqlıq arzuları bir gün həyat həqiqətinə çevrilir.

Natalya Fatyanovanın həyat yolu bunun gözəl nümunəsidir.

Bu gün onun üçün Xəzər artıq yalnız uşaqlıq xatirələrinin mavi üfüqü deyil. Xəzər onun elmi fəaliyyətinin, mühəndis düşüncəsinin və peşəkar həyatının ayrılmaz hissəsidir.

“BİZİM NATALYA”

“Bizim Natalya” – Bakının və Xəzərin qoynunda böyüyən, ailəsinin dənizçilik ənənəsini elmlə birləşdirən, Azərbaycanı özünə doğma Vətən bilən, bilik və zəhmətlə uğura doğru addımlayan, bu gün isə texnika elmləri üzrə fəlsəfə doktoru kimi elmi-pedaqoji fəaliyyətini davam etdirən bir qadının həyat hekayəsidir.

Onun keçdiyi yol göstərir ki, böyük uğurların başlanğıcı bəzən uşaqlıqda qurulan kiçik bir arzudan başlayır. Əsas məsələ isə həmin arzunu məqsədə, məqsədi isə nəticəyə çevirməkdir.

Natalya Fatyanovanın həyatında bu çevrilmə artıq baş verib.

Qarşıda isə onu hələ daha böyük elmi axtarışlar, yeni layihələr və uğurlar gözləyir.

Müəllif

ARHD.MEDİYA İnformasiya Agentliyinin Ağsu rayon üzrə rəsmi nümayəndəsi

Ramil Abışov